Wspólne rozliczenie z małżonkiem – kiedy się opłaca
Jak działa łączne opodatkowanie małżonków, kto może z niego skorzystać i ile zyskujesz, gdy dochody się różnią.
Przy wspólnym rozliczeniu podatek małżonków to dwukrotność podatku od połowy ich łącznych dochodów. Zyskujecie, gdy dochody się różnią: wtedy oboje wykorzystujecie kwotę wolną 30 000 zł i próg 120 000 zł.
Jak to działa
Sumujecie dochody obojga (przychód minus koszty i składki ZUS, każde odlicza swoje), dzielicie przez dwa, liczycie podatek wg skali od tej połowy i mnożycie go przez dwa (art. 6 ust. 2 ustawy o PIT). Dochód zwolniony z podatku, np. w uldze dla młodych, nie wchodzi do sumy.
Samo wspólne rozliczenie zmienia zeznanie roczne: różnicę dostajecie jako zwrot (albo mniejszą dopłatę) po złożeniu PIT-37 lub PIT-36. Na etacie możesz jednak skorzystać z niego już w trakcie roku – składając pracodawcy oświadczenie (niżej).
Ile można zyskać
Pensje brutto miesięcznie na umowie o pracę, cały rok, z PIT-2:
| Sytuacja | Podatek osobno | Podatek wspólnie | Korzyść |
|---|---|---|---|
| Ty 15 000 zł, małżonek bez dochodu | 21 145 zł | 11 079 zł | 10 066 zł |
| Ty 20 000 zł, małżonek 5 000 zł | 39 965 zł | 25 720 zł | 14 245 zł |
| Ty 8 000 zł, małżonek bez dochodu | 5 980 zł | 2 380 zł | 3 600 zł |
| Oboje po 10 000 zł | 16 932 zł | 16 932 zł | 0 zł |
Najwięcej zyskujecie, gdy jedno z Was przekracza próg 120 000 zł i płaci od nadwyżki 32%, a drugie zarabia niewiele – część dochodu „przechodzi” wtedy na stawkę 12%. Gdy oboje zarabiacie podobnie i mieścicie się w tym samym przedziale skali, wspólne rozliczenie niczego nie zmienia, ale też nie szkodzi.
Oświadczenie u pracodawcy – niższe zaliczki w trakcie roku
Jeśli zamierzasz rozliczyć się wspólnie, możesz złożyć pracodawcy oświadczenie o tym zamiarze i przewidywanych dochodach (art. 32 ust. 3 ustawy o PIT). Jest ono częścią formularza PIT-2, ale można je złożyć także w innej formie przyjętej u pracodawcy (art. 31a ust. 1). Pracodawca uwzględnia je najpóźniej od następnego miesiąca (art. 31a ust. 5).
- Twój dochód ponad 120 000 zł, dochód małżonka do 120 000 zł – zaliczka wynosi 12% przez cały rok, bez skoku do 32% (pkt 2). Przy pensji 20 000 zł brutto zaliczki w roku spadają z 37 713 zł do 20 892 zł.
- Twój dochód do 120 000 zł, małżonek bez dochodów – zaliczka 12% jest dodatkowo pomniejszana o 1/12 kwoty zmniejszającej, czyli o 300 zł miesięcznie (pkt 1). Przy 8 000 zł brutto zaliczka spada z 498 zł do 198 zł.
Oświadczenie nie działa, gdy dochód małżonka przekracza 120 000 zł. Zaliczki to tylko przedpłata – jeśli małżonek ma dochody, przy niższych zaliczkach w zeznaniu wspólnym może wyjść dopłata. Gdy okoliczności się zmienią (np. małżonek zacznie zarabiać), oświadczenie trzeba zmienić lub wycofać (art. 31a ust. 3).
Kto może się rozliczyć wspólnie
- Małżonkowie, między którymi przez cały rok podatkowy była wspólność majątkowa – albo od dnia ślubu do końca roku, jeśli pobraliście się w trakcie roku (art. 6 ust. 2). Rozdzielność majątkowa lub separacja wyklucza wspólne rozliczenie.
- Także wtedy, gdy jeden z małżonków nie miał żadnych dochodów albo miał dochody tak niskie, że nie płacił podatku (art. 6 ust. 3).
- Wdowa lub wdowiec – gdy małżonek zmarł w trakcie roku albo po jego zakończeniu, przed złożeniem zeznania (art. 6a).
- Małżonkowie mieszkający w innym kraju UE, EOG lub w Szwajcarii, jeśli co najmniej 75% ich łącznych przychodów pochodzi z Polski i mają certyfikat rezydencji (art. 6 ust. 3a).
Kiedy nie można
Wspólne rozliczenie jest niedostępne, jeśli choćby jeden z małżonków w danym roku stosował podatek liniowy 19% (art. 30c) albo ryczałt od przychodów ewidencjonowanych – z wyjątkiem ryczałtu od prywatnego najmu – lub podatek tonażowy (art. 6 ust. 8). Przedsiębiorca na skali podatkowej może rozliczyć się wspólnie w PIT-36.
Jak złożyć wniosek
Wniosek to zaznaczenie odpowiedniego pola w zeznaniu rocznym, które składacie od 15 lutego do 30 kwietnia (art. 45 ust. 1). Wystarczy podpis jednego z małżonków – składa on wtedy oświadczenie, że drugi go do tego upoważnił (art. 6 ust. 2a).